Ali Rıza Özdemir: Şah İsmail, sadece soyca değil, ruhen de bir Türk hakanıdır

Sosyal medyada yıllardır süren Şah İsmail’in etnik kökeni tartışmaları yeniden gündeme gelirken, Alevi-Bektaşi Kültür ve Cemevi Önceki Dönem Başkanı araştırmacı yazar Ali Rıza Özdemir net bir açıklama yaptı. Safevi Devleti’nin kurucusu Şah İsmail’in Kürt kökenli olduğuna dair iddiaların temelsiz ve siyasi amaçlı olduğunu savunan Özdemir, tarihi belgelerdeki tahrifatlara dikkat çekti.

Özdemir’in sosyal medya üzerinden paylaştığı detaylı tweet serisinde vurguladığı başlıca noktalar şöyle:

Tek Kaynak ve Tahrifat İddiası

Şah İsmail’in atası Pirûz için “Kürt” kaydının geçtiği tek eser Safvetü’s-Safâ’dır. Ancak bu eserin orijinali kayıptır ve günümüze ulaşan en eski nüshası, orijinalinden 133 yıl sonra(1491’de) yazılmıştır. Özdemir, bu dönemde Akkoyunlu ve Osmanlı ittifakının Safevi yükselişini engellemek amacıyla esere “Sincarlı Kürt” ibaresini ekleterek siyasi bir operasyon gerçekleştirdiğini öne sürdü. Bu müdahalenin amacı, tarikatın Kızılbaş Türkmen müritleri nezdindeki itibarını sarsmak ve Yezidilik gibi unsurlarla ilişkilendirmek olarak yorumlandı.

Dil, Kültür ve Ünvanlar Üzerinden Deliller 

- Şah İsmail’in atalarının Kürtçe bilmediği, buna karşılık Türkçe, Farsça ve Moğolca konuştukları belirtiliyor.  
- Aynı eserde Şah İsmail’in dedesi Şeyh Safiyyüddin için defalarca “Ey Türk Piri” ve “Türkoğlu Türk”gibi ünvanlar kullanılmış.  
- Şah İsmail (Hatâî mahlasıyla) şiirlerini Türkçe yazmış, sarayında Türkçeyi resmi dil ilan etmiş ve ordusunu ağırlıklı olarak Türklerden oluşturmuştur.  
- Safevi tarihi anlatan diğer pek çok kaynakta Safevilerin Kürt kökenli olduğuna dair hiçbir kayıt bulunmuyor.

Uyarı

Ali Rıza Özdemir, Şah İsmail’i şöyle tanımladı:  
“Özetle Şah İsmail, sadece soy bakımından değil, kültür ve ruh bakımından da büyük bir Türk hakanıdır. Tarihsel belgelerdeki tahrifler üzerinden bugün kamuoyunu yanlış bilgilendirmek, aslında bir inanç ve millet birliğini parçalama çabasıdır. Şah İsmail, Anadolu ve İran coğrafyasında Türk dilini ve kimliğini zirveye taşıyan bir figürdür.”

Özdemir’in bu açıklamaları, tarih meraklıları ve sosyal medya kullanıcıları arasında geniş yankı uyandırdı. Özellikle Azerbaycan ve Türkiye bayraklarıyla paylaşılan seride, Şah İsmail’in Türk kimliğinin hem soy hem de kültürel açıdan tartışmasız olduğu vurgulanarak, tartışmaların ayrıştırıcı amaç taşıdığı ifade edildi.

Bu görüşler, Özdemir’in daha önceki eserleri (örneğin “Türk Hakanı Şah İsmail”) ile de tutarlılık gösteriyor ve Safevi tarihine dair uzun süredir devam eden etnik köken tartışmalarına yeni bir boyut katıyor.