KIZILDERİLİLLER DÖRT

K I Z I L D E R İ L İ L E R          DÖRT 

Yazının bu bölümünü başka bir mecraya çekerek ortaya bir soru bırakıyorum ; Beni bu yazıya götüren güdü ( saik ) ne oldu? 
Kendi sorumu cevaplamaya çalışayım . 
1-) Kızılderili konusu medya da ve yazın alanında çok işlenmiş çoğu insanda merak duygusunu uyandırmıştır.
2-) Kızılderililerin kökeni de hep merak konusu ola gelmiştir. Daha sonra üzerinde durulacak bu konular da hemen herkesin ilgisi vardır. 
3-) İki Amerika kıtası açık şekilde farklıdır. Orta ve Güney Amerika ilk bakıldığında gelişmişlik açısından farklı olduğu fark edilir bu durumun nedeni de merak konusudur. 
4-) Kızılderililer, uzaydan gelmediğine göre acaba nereden bu kıtalara gelmişlerdir? 
5-) Bazı kişilerin savunduğu gibi türklerle kızılderililerin akrabalık ilişkisi var mıdır ?
6-) Geldiğimiz zaman diliminde ki bilgiler bu soruları nasıl cevaplar?
   
       FAYDALANDIĞIM KAYNAK LİSTESİ

Böyle bir yazı bir veya birkaç kaynak bilgi ile yazılamaz. Akademik bir yazı olmadığı için her varsayım ilişkilendirilmeyecektir. Fakat iki ayrı nedenle hepsini yazmam mümkün değil fakat yapabildiğim kadarı ile  okuduğum konu ile ilintili  kitapları buraya yazacağım. Bunun bir yararıda okuyucaya olacak çünkü bahsi geçen kitapları ( e-kitap olarak ) isteyenin adresine göndereceğim( elbette ücretsiz) . Günümüzde ki özellikle internet ortamı hepimize bu olanağı sağlıyor. Biraz uzun olacak şimdiden özür …

Tüfek,mikrop ve çelik ( Jared DİAMOND ) ;  Kolomb’dan önce Amerika ( Charles C. Mann) ;  Nasıl insan olduk , insanlığın kökeninin izinde ( Madeline BÖHME) ;  Bilinç gökten düşmedi ( Haimar V. DİTFURT ) ;  Yeryüzünün sosyal fethi … ( Edward O. WİLSON ) ;  Uygarlığın doğuşu …( Charles Keith MAİSELS ) ;  100 objede dünya tarihi ( Neil Macgregor) ;  Büyük bölünme …( Peter WATSON) ; İnsanın inanılmaz yolculuğu ( Alice ROBERTS) ;  Kentlerin doğuşu ( Jean Louis, Huot Jean Paul THALMANN) ;  Yaradılış ( Guido TONELLİÖ) ;  Beş milyon yıllık yalnızlık ( Lee BİLLİNGS) ;  
Küçük buzul çağı iklim değişikliği ( Brian FAGAN ) ;  Yeryüzünün zamanı ( Marcia BJORNERUD) ;  Tanrı denklemi ( Michio KAKU ) ;  Neardental ( Dimitro PAPAGİANNI ) ;  Hermetik bilge ( M.İlyas TANRIBAĞI) ;  Eğitilmemiş zihin ( Howard GARDNER )  ;  Tarım ve gıdanın dönüşümü ( Richard BOMFORD ) ;  Anadolu tarımının …( N.Evrim ÖNAL ) ;  Gen çeviktir ( Matt RİDLEY ) ;  Sosyal antropoloji ve insanın kökeni ( Alan BARNARD) ;  Ben maymun muyum ( Francisco J. AYALA) ;  İnsan içgüdüsü ( Robert WİNSTON ) ; Biyolojik saat … ( Ali DEMİRSOY ) ;  Darwin Tanrı ve …( Steve STEWARD ) ;  Şüphecinin el kitabı ( Çağrı M. BAKIRCI ) ;  Beynin evrimi ve …( E. Fuller TORREY) ;  Mem makinası ( Avson BLACKMORE);  Yaşam biyolojisi bilimi ( D. JADAVA,D.M. HİLLS …) ;  Modern insanın kökeni ( Roger LEWİN) ;  Fatihler,korsanlar ,tüccarlar ( Carlo CİPOLLA) ; Dünya ve para ( Jacques ATTALİ ) ;Tarihi değiştiren savaşlar ( Ali ÇİMEN ) ;  Efsanevi yerlerin tarihi ( Umberto ECO ) ;  Tarihi değiştiren imparatorluklar ( Ali ÇİMEN ) ;  Tarihi değiştiren icatlar ( Ali ÇİMEN) ;  Çatalhöyük,leoparın öyküsü ( Lan HODDER );   Evrim,bir fikrin zaferi ( Carl ZİMMER);  Düne kadar dünya ( Jared DİAMOND) ;  Beyin,senin hikayen ( David EAGLEMAN) ;  Yaratıcı tür ( David EAGLEMAN );   Dost ve düşman bakteriler ( Anne MACZULAK );  Fikirler tarihi ( Peter WATSON);   Bilim tarihi ( Colin A. RONAN );  Bilim ve sağduyu ( Oppenheimer ,J.R.) ;  Bilimsel düşünme yöntemi ( Cemal YILDIRIM) ;  Göl insanları ( Roger LEWİN) ;  Uygarlıkların grameri ( Fernand BRAUDEL) ;  Olanaksızlık dağına tırmanmak ( Richard DAWKİNS) ;  Tanrıyı aşmak …( Richard DAWKİNS) ;  Kör saatci (R.DAWKİNS) ; Bir hücrenin yaşamları ( Lewis THOMAS ) ;  Göçler çağı ( Stephen CASTLES ) ;  İnsanlık 2.0 ( Ray KURZWEİL ) ; İlk üç dakika ( Steven WEİNBERG) ;  Hayatın kökleri ( Mahlan B. HOAGLAND) ;  Yaşamın temel kuralları kitapları ( Ali DEMİRSOY);  Evcilleşmiş beyin ( B. HOOD) ;  Neden nasıl düşünürüz ( R. PENROSE) ; Tanrı beyni ( L.TİGER …) ; Öykücü beyin ( V.S. RAMACHANDRAN) ; Beynin gizli hayatı ( D. EAGLEM ) ;  Aptal beyin ( D. BURNETT) ;  Beyindeki hayaletler ….( V.S. RAMACHANDRAN …) ;  Köken ağacı ( F.B.M WAAL ) ;  Kalıtım ve evrim ( Ali DEMİRSOY ) ;  İçimizdeki maymun ( F. DE WAAL) Genel ve Türkiye çoğrafyası ( A.DEMİRSOY) ; A dan Z ye düşünmek ( N. WARBURTON) ;  Bilimsel devrimlerin yapısı ( T.S. KUHN);  Darwin ve sonrası ( S.J. GAULD);  Paleontoloji ve evrim ( D.TURNER) ;  Uygarlık süreci ( N. ELİAS); Evrenin çocukları ( A. DEMİRSOY);  Üçüncü şempanze ( J.DİAMOND);  Hayvanlardan insanlara SAPİENS ( Y.N. HARARİ ) ;  Tarih öncesi insanları ( R. J. BRAİDWOOD) ;  Cennetin ejderleri ( Carl  SAGAN) ; Geçmişin anahtarları ( B.B. CALHAUN );  Hiç yoktan evren ( L. KRAUS) ; Kendini bilen evren ( A. GOSWAMİ) ;  İnsanların kökeni ( R. LEAKEY ) ; Büyük bilimsel deneyler ( R. HARRE) ; Akıl çağı ( Thomas PAİNE ) ; Göksel kürelerin devrimi üzerine ( N. COPERNİ ) ;  Kızılderili soykırımı ( G. NOWACK ); Türkler ve kızılderililer ( R.O. TÜRKKAN ) ;  Arkeolojinin kısa tarihi ( B. FAGAN ) ; MÖ 3 ncü bin yılda Anadolu( M. IŞIKCI, E.FİDAN…);  21 YY için 21 ders ( Y.N. HARARİ) ;  Dünyanın kanlı tarihi ( J.FİELD) ;  Göbeklitepe ( K. W. LUCKERT );  Anadolu uygarlıkları ( M. DESTİ) ; Kemirgenlerden sömürgenlere …( A. ŞENEL ) ; Göbeklitepe ve tanrıların doğuşu ( A, COLLİNS) ;  Göbeklitepe ( Klaus SCHMİDT) 

Amerika kıtası hakkında daha önceden gerek hayvanları gerekse bitki yönü yazılmıştı. Asya ile kıyas edilirse birçok bakımdan özellikle hayvansal zenginliği ( elbette insanlığa katkısı açısından  ) azdır. Herkesin kafasında kızılderili denince ata binmiş savaşçılar gelir oysa bu çok yanlıştır. Kızılderililer binlerce yıl boyunca at nedir bilmediler çünkü insanlar Amerika kıtalarına varmadan çok önce vahşi atlar bir sebepten soyu tükenmişti. Bizim gördüğümüz fotoğraf veya filmlerin hepsi belli bir tarihten sonrasına aittir. 

Fakat bu son yazılan cümleler de kesinlik taşımaz. Hala ortaya  kesin kanıtlar konabilmiş  değildir.Bazı kişiler atların bir şekilde sayılarının azaldığı fakat yok olmadığını sonradan Asya’dan gelenler  tarafından son kalıntılarınında yok edildiğini düşünüyorlar. Gerçek şu ki at dediğimiz canlı Batılılar geldiğinde yerliler tarafından bilinmeyen bir canlıydı. Hatta İspanyollar zırhlı olarak atların üzerinde iken yerliler çok korkmuştu,atından inen kişiyide bir canavara benzetmişlerdi ayrıca ateşli silahlarda panik için yeterli olmuştu. 

At ilk defa 1493 yılında COLOMB  ve 1519 yılında Herman CORTEZ gibi İspanyol kaşifleri tarafından gemilerle atlar taşınmıştır. Daha sonra ise Fransız ,İngiliz ve diğer sömürgeci güçlerce değişik at ırkları getirilmiştir.Bu nedenle kıtada ki at popülasyonu büyümüştür.
Atlar hakkında bir bilgiyide ekleyelim. Atlar ilk ortaya çıktığında tavşan kadar büyüklükte olup ayrıca da üç parmaklı idiler ,bilindiği gibi gerçek atlarda sadece tek toynak bulunur. 

Kaçarak veya serbest bırakılarak vahşi doğada ki atlar çevre şartlarının son derece uygun olması neticesinde bu vahşileşmiş atlar kısa sürede çoğaldı. Bu atlara genel olarak “MUSTANG” denir.Bugünkü bilgilerimize göre ilk defa atı kullanan yerliler ise “PUEBLO” kızıderilileridir. Atlardan önce köpekler özellikle kızakla taşımada kullanıyorlardı fakat at ortaya çıkınca kızılderililer kısa sürede usta birer sürücü olmuş ve taşımada da atları kullanmışlardır.Komançiler de bu mustang atlarını ehilleştirmişlerdir. ( Onların atlarına ‘COBE’ denir”