SERTLİĞİ SEKİZ -DOKUZ OLANLAR

SERTLİĞİ SEKİZ ÜZERİ (8-9 Arası)  OLAN MİNERALLER:
Çokça sorun olan bu sertlik  aralığındaki minerallerin tam listesi ve özellikleri,faydalı olması dileği ile;

1-İSOVİTE:
Formül: Cr (krom)Fe (demir) C (karbon) 6  
Renk : koyu gri .
sertlik 8  
ferromanyetik(mıknatıs)
tane boyutunda öz şekilsiz genellikle matris içinde(büyüklü küçüklü tanecikler içinde)bulunur.
Özgül ağırlık 6.87 

2-MAGNESİONİGERİTE:Formül : Mg (manganez) Zn (çinko) Fe (demir) Al (alüminyum) Si (silisyum) O (oksijen) H (hidrojen)
Sertlik : 8-8.5 
Wolfram minerallerinin aksesuar minerali olarak bulunur.ilk Çin'de bulundu.renk kahverengi,sarı,renksiz.
özgül ağırlık:  4.22 
tek yönlü, ince kristalli , camsı parlaklığı olan bir taş.
Birlikte bulunduğu mineraller: muskovit,kuvars,Şelit,Manyetit,Rutil,Kasiterit,Zirkon,Ferronigerit,Magnezyotaaffiteit.

3- MAGNESİONİGERİTE : 6N6S:formülü: Mg Zn AlSio Fe Sn (OH)2 sertlik 8-8.5 
ilk Çin'de bulundu yukarıdaki gibi özellikleri var.
çizgi rengi beyaz
parlaklık camsı özellikte.
Asıl formülü “ ( Mg,Al,Zn)3 (Al,Sn,Fe)8 O15 (OH)   Şeklinde olup öncekinden biraz farklıdır (bünyeye katılan elementler açısından .İlk defa Çin’de bulunmuştur.Yine üçgen biçiminde küçük kristallere sahiptir.Bu taş spinel taşı ile ilişkilidir.

4-:SCHİAVİNATOİTE:formülü : Nb Ta BO4. 
İçerisinde bor bulunan mineral (Tr.de bulunabilir)borca zengin pegmatik kayaçlarda bulunur.
ilk Madagaskar'da bulundu.
renk grimsi pembe  görünüş şeffaf kırılgan matris içinde tanecikler halinde bulunur,öz şekilsizdir .
parlaklık camsı çizgi rengi  beyaz renkli olur.

5- PAİNİTE: Formilü: Ca (kalsiyum)) Na (Sodyum) Al (alüminyum)Ti(titanyum)Cr (krom) Zr (zirkonyum) 
yine içinde bor olan,düşük silisli metamorfik kayaçlarda bulunur. Myanmar'da bulundu .
rengi K.rengimsi,K.rengimsi kırmızı,kırmızı,turuncu,turuncu kırmızı altıgen yapısı var.prizmatiktir (turmalin gibi)
parlaklık camsı çizgi rengi beyaz olur.Bu  taş ile ilgili geniş bilgi için ilgili yazım okunabilir.

6-MAGNESİOTAAFEİTE:sadece -taaffeite de denir- formülü : MG AL BE O  
ilk Srilankada bulundu.
renk mor,kırmızı,yeşilimsi,açık yeşil,pembe,renksiz .
Özgül ağıırlık : 3.6 
görünüş şeffaf,yarı saydam parlaklık camsı.
çizgi rengi beyaz olur.
Bu taş çok nadir bulunduğundan en değerli taşlardan kabul edilir.
Sertliğ 8.5  
ilk defa beril ile magnezyumun bileşik yaptığı bilinen taştır.Taş hakkında daha fazla bilgi için ilgili yazım okunabilir.

7-PEZZOTTAİTE:formülü : C BE Lİ AL SİO   
PEGMATİK lerde bulunur.
İlk bulunduğunda bir beril grubu taşı olan “Morganit” sanıldı.
Madagaskar'da bulunmuştur.
Piyasaya “Ahududu Beril” diye sürülmüştür.Fakat kendisi aslında beril grubundan değildi çünkü beril grubu altıgen yapıda bulunur oysa bu taşlar ise “trigonel “yapıdadır.
Ayrıca da içeriğinde Sezyum,Lityum bulunur.
Adını kendisini ilk defa tespit eden İtalya minerologdan alır.En çok Morganit  ile karıştırılır.Madagaskar’da bu neredeyse bitirilmilştir fakat daha sonra Afganistan’da da bulundu.
Renk ; ahududu,kırmızı,pembe ve turuncu olabilir. 
Görünüşü şeffaf,yarı saydam  saydam kırılgan parlaklık camsı ç.rengi beyaz olur.
Bu taş granit pegmatiklerin orta kısımlarında bulunan küçük boşluklarda (Miarotik denir) bulunmuştur. 
biraz radyasyon içerebilir.Çünkü bu tipdeki granitlerde radyoaktif elementler bolca bulunur.
Taş eğer 450 derecede iki saat ısıtılırsa rengini kaybeder ancak ışıma yolu ile tekrar rengini kazanabilir.Değerli ve ender bir taştır.

8- FERROONİGERİTE:  formülü :ZN MG FE SN AL FE O şeklindedir Kalay taşıyan pegmatitlerde bulunur.
ilk Nijerya'da bulundu .
renk : renksiz,amber sarı,altın rengi K.rengi,k.rengi,kırmızı.
Sertlik:  8-9    Özgül ağırlığı: 4.52 
kırılgan,özşekilsiz,tanecik halinde bulunur.Mikaya benzer görünüşü vardır.
zayıf manyetiktir.
Çizgi rengi : grimsi beyazdır.
Adını bulunduğu ülkeden alır (öndeki önek ise demiri gösterir)
Birlikte bulunduğu mineraller: Gahnit,kuvars,Andaluzit,Sillimanit,Kasiterit,Colombitite,Krizoberil.
Bu taş asitlerden etkilenmez ancak “Sodyum karbonat ve Kostik asit”ten etkilenir.Hafifce mıknatısa duyarlıdır.Bu taş “Taaffeite”taşı ile ilişkilidir  beril yerine geçen element ise Kalaydır.

9- MAGNESİTAAFEİTE:  Formülü: MG FE ZN AL BE O 
sertlik 8-8.5 
bir diğer ismi MUSGRAVİTE dir .
ilk Avustralya'da bulundu.
renk :zeytin yeşili 
Özgül ağırlığı 3.68 
yoğun düzgün olmayan kristaller(mika gibi)
parlaklık : camsı 
ç.rengi beyazdır.Bu taş hakkında daha fazla bilgi için “Musgravite” adlı yazıma bakılabilir.

10- RHODİZİTE: Formülü:  K CS AL BE B O  elementleri ile “(K,Cs)Al 4 Be4 (B,Be)12 O 28 dir. 
ilk Rusya'da bulundu.
Adını ise tüm kimyasal özelliklerini bilmeden belirleyen kişiden almıştır.(1834yılında)  
renk :renksiz,grimsi,sarı,beyaz. 
Sertlik:  8     Özgül ağırlık: 3,05-3,38 
 Konkoidal Kırılma, parlaklık :cam ve adamatine .
Saydam ve yarı saydam olabilir.
Değişik kristal yapılarında bulunabilir ancak genellikle kristalleri pürüzsüz ve parlak olur.Londrit minerali ile bir dizi oluşturarak mineral grubu içinde yer alır.UV ışığından etkilenir.Asitlerden etkilenmez.Renkli olan taşları birkaç gün gün ışığında kalırsa renk solar.

11- NİOBOCARBİDE:  Formülü: (NB ,TA )C   
ilk Ural dağlarında  bulundu.
renk: sarı,saman sarısı.
Özgül ağırlığı: 10.25  
sertlik :8  
görünüşü opak . 
 kırılgan,konkidal  ,genellikle diğer mineraller içindeki kapanım olarak bulunur.
Parlaklık: metalik .
Bu taş çok küçük tanecikler halinde (0.2 mm) kübik ve oktahedral kristal yapıda olurlar.
Birlikte bulunduğu mineraller: Manyetir,Rutenyum,İlmenit,Jedwabit.

12- TİSTARİTE:  Formülü: Tİ O3  
hematit grubundandır. 
kristal yapısı trigonel (üçgen) dir.
Allende Göktaş'ında bulundu(2009 yılında) çok küçük tanecikler halinde bulunur.görünüş opaktır daha fazla bilgi yok.

13-HOLTİTE: Formülü: Ta Al B Si O (O,OH) 
son zamanda formül yeniden düzenlendi.. 
pegmatiklerde bulunur ilk Avusturalya'da bulundu. 
Renk bej,beyaz,K.rengi,yeşilimsi,açık K.rengi,morumsu,beyazımsı.
 sertlik 8.5  
Özgül ağırlık:3.60-3.90 
görünüş yarı saydam altıgen yapıda bloklar halinde bulunur.Lüminesans kısa U.v de parlak sarı,uzun U.v de donuk turuncu parlaklık camsı,reçineli  
ç.rengi beyaz

14-LONDONİTE: Formülü: ( Cs,K,Rb) Al (Be,B) O 
 MİAROLİTİK boşluklarda bulunur.
(miarolitic: pegmatik yataklarda dış yüzeyde bulunan çeşitli ebatlarda var olan boşluklardır)
renk : renksiz,sarı,beyaz  
Özgül ağırlığı::3.34      sertlik: 8 
 görünüş şeffaf,yarı saydam.kırılgan,konkiadal (kuvars tipi kırılma) 
öz şekilli kristaller halinde bulunur.
parlaklık : camsı çizgi  
rengi : beyaz 
Az miktarda radyoaktiftir.Birlikte bulunduğu mineralller: Zirkon,Turmalin,Spodumen,Şelit,Kuvars,Monazit,Beril,Columbite,Mikroklin,Tantalit,Danburit.

15- FERROTAFFEİTE: Formülü: FE ZN MG AL BE O  
pegmatiklerde bulunur renk açık yeşil altıgen yapı,görünüş yarı saydam.
parlaklık camsı 
ç.rengi beyaz sertlik 8-8.5 

16- MUKHİNİTE:  Formülü: CA AL V SİO (OH)  
metamorfiklerde   bulunur.
renk : kahverengimsi siyah  
görünüş yarı  saydam,gevrek.
parlaklık : camsı 
çizgi rengi:  gri  ,ışık da  renk değişimi yapar.
Sertlik: 8  
Adı: Sibiryada bulan jeologdan adını aldı.
Bu taşa vanadyumlu epidot da denir.
İlişkili olduğu mineralller: Sfalerit,profit,pirit,kalkopirit,muskovit,goldmanit

17- MELLİNİTE: Formülü: Nİ FE P   
renk : krem sarısı .
Meteorda (kuzey Afrika)   bulundu .
görünüş : opak  düzensiz kırıklı öz şekilsiz .
parlaklık : metalik 
 Çizgi rengi: gri  
Adını İtalyan minerologdan aldı.
Sertlik: 8-8.5 çok küçük parçacıklar halinde bulundu.
Özgül ağırlık: 7.8

18- SWEDENBORGİTE: Formülü: NA BE Sb O   
Renk: K.rengimsi sarı,renksiz,bal sarısı,açık sarı 
Özgül ağırlığı: 4.285  
Sertlik:  8   
Kırılma: alt konkidal kırılma.
Görünüş:  parlaklık camsı  
Çizgi rengi:  beyaz.
Kristal yapısı: Altıgen Adını İsveçli filozoftan aldı.Taş saydam olarak bulunur.
Birlikte bulunduğu mineraller: Kalsit,Hematit,Manganofilit,Richerit.

19- TONGBAİTE:Formülü: Cr3 C2  
ultramafik  kayaçlarda(ultramafik kayaç: silis oranı düşük magnezyum ve Demir oranı yüksek olan kayaçlardır) 
ilk olarak  Çin'de bulundu. 
renk:  haff  K.rengimsi sarı.   
parlaklık:  metalik 
çizgi rengi: koyu gri   
sertlik: 8.5  
kristal yapısı: Ortorombik  Adını Çin’de bulunduğu yörenin adından almıştır.dayanıklılık: kırılgan 
Özgül ağırlığı: 6.64  
ilişkili olduğu mineraller: Volanit,protit,pirit,platin,Glogopit,Manyetit,Bakır,Krom,Kalkopirit,Apatit,İlmenit,Pentlandit,

20- TOPAZ:  Formülü: AL SİO F (OH)   
pegmatitlerde ,yüksek sıcaklık kuvarsları damarlarında(normal kuvarsın dışında daha yüksek sıcaklıkta oluşan B-kuvars,B-tridimit,kristobalit,koesvit,sistovit)granit ve riyolit boşluklarında,flor  açısından zengin kayaçlarda bulunur.
Renk: renksiz,soluk mavi(resimlerini gördüğümüz mavi topazlar sonradan çeşitli işlemlerle oluşturulmuştur)sarı,sarımsı K.rengi,kırmızı. 
görünüş: şeffaf  düzensiz kırılır iri kristaller oluşturur(turmalin gibi sütunlu yapısı vardır)
Lüminesans kısa Uv de sarı uzun Uv de krem rengi olur .
parlaklık camsı 
ç.rengi beyaz .renk değişimi yok (ultraviyole ile karıştırmayalım) sertlik8  Özgül ağırlık: 3.51
Not: Bu taş hakkında daha geniş bilgi ilgili yazımda bulabilirsiniz.

21- OLKHONSKİTE:  Formülü: (Cr,V)2 Ti3O9   sertlik: 8 kuvarsit şistlerde bulunur. ilk Rusya'da bulundu . Adını Rusya’da bulunduğu yöreden aldı.renk  : siyah  Özgül ağırlığı:4.48  görünüş: opak  matris içinde küçük parçalar halinde bulunur parlaklık madeni ç.rengi siyah kristal yapısı: Monoklinik
İlgili mineraller: Rutil,Kuvars,Oligoklaz,Karelyanit,Eskolast,Schreyerit.

22- KRİZOBERİL: Formülü: BE AL O 
granatik pegmatik dayklarda bulunur(dayk,magmadan yeryüzüne ulaşan bacadır.)
ilk Rusya'da bulundu .
renk : mavi,yeşil,K,
.rengi,K.rengimsi yeşil,gri yeşil  .
Özgül ağırlık:3.67 
kristalleri turmaline  benzer fakat yoğun olarak ikizlenme gösterir FLORESAN ÖZELLİĞİ YOKTUR.
parlaklık camsı ç.rengi:  beyaz 
MÜKEMMEL RENK DEĞİŞİKLİĞİ YAPAR(zultanit gibi) 
sertlik 8.5 bu taşın esas renk değiştireni “Aleksandra taşıdır.” 
Not: bu taş hakkında daha fazla bilgi için ilgili yazımı okuyunuz.

23- DUMORTİYERİTE:  Formülü:  Al (Al2O) (SiO4)3 (BO)3 pegmatikler,metamorfik kayaçlar da bulunur(Alüminyumca zengin olan).
ilk ABD de bulundu. 
Renk: mavi,Yeşilimsi mavi,morumsu mavi,açık mavi,pembe,kırmızı
Özgül ağırlık: 3.21-3.41  
Sertlik:  7-8 görünüş : 
şeffaf. Parlaklık: camsı
Adını Fransız paleontolog dan almıştır. Uv ışığa duyarlıdır.

24- LAKARGİİTE:  Formülü:  Ca (Sn,Zr,Ti)O3  
Renk: kırmızımsı kahverengi,sarımsı ve renksiz. 
Parlaklık: adamantine,yarı metalik ve camsı olabilir. 
Sertlik: 8-9  
Özgül ağırlık: 4.587 
kristal sistemi: Ortorombik  
Adını ilk defa bulunduğu Rusya’da ki Lakargi Dağından alır.Bu taş içinde titanyum içeriği arttıkca renk k.rengi ve kırmızıya kayar. 
Çizgi rengi: açık kahverengi- krem beyaz olabilir.
Bu taş İgnimbiritlerde ksenot taşları olarak bulunur(Yüksek sıcaklıklı skarnlarda)
İlişiği olduğu mineralller: Larnit,Vodalit,Kospidin,kalsit,kalsiyumlu olivin,SpurritePerovskit,Randonfit.

25-KARELİANİTE:  Formülü: V2 O3 
yüksek dereceli metamorfik şist ve kuvarsit lerde ,sülfürce zengin yerlerde bulunur,ilk Finlandiya'da bulundu.
renk:  siyah  
sertlik:  8-9  
görünüş : opak  konkidal kırılma tanecikler halinde bulunur.
parlaklık : madeni  çizgi rengi:rengi siyah 
İlişiği olduğu mineraller: Kuvars,pirit,kalkopirit,Grafit,Titanit,Pirofit.

26- ESKOLAUTE: Formülü: CR2O3  
sertlik : 8-8.5  
krom zengini skarnlarda bulunur( meteorlarda da bulunmuştur) renk :siyah,koyu yeşil  
kırılgandır,düzensiz kırılma.
parlaklık:  metalik  çizgi rengi: soluk yeşil 
Kristal sistemi: trigonal (üçgen) 
Özgül ağırlık: 5.18 
Hematit grubundandır.Adını Finlandiya’lı jeologdan alır.Prizmatik kristaller 1-1.5 mm büyüklüğünde olur.
İlişiği olduğu mineraller: Uvarovite,kuvars,Talk,pirit,kalkopirit,Pirit,Pendlantite,Piyropirit.

27- GAHNİT:  Formülü :ZnAl2O4   
sertlik : 8 
ilk İsveç’de bulundu.
renk: mavimsi,siyah,grimsi yeşil,pırasa yeşili,mavimsi siyah . 
Özgül ağırlık:  4.62 
görünüş opak (biraz şeffaflık var)görünüş opak öz şekilli kristaller yapar,tanecikler halinde bulunur,floresan özellik yok.
Çizgi rengi: gri .
DEĞERLİ ARKADAŞLAR TESPİT ETTİĞİM MİNERALLER BUNLARDIR.

NOT: Bazı minerallerin fotoğrafını bulamadım (magnesionigerite,magnesiongerite(iki ayrı element nedeni ile),magnesiotaafeite,magnesitaafeite(farklı element katkılı),ferrotaffeite,tongbaite.)