GRANDİDİERİTE TAŞI

Değerli arkadaşlar, bor minerallerinden değerli taş özelliği olanlara devam ediyoruz.

Bu tip yazıları yazma nedeni; bulunduğumuz toprakların bor yönünden çok zengin olmasına rağmen esas getirisi olan değerli taş kısmının ülkemizde hiç çıkarılmaması ve bundan faydalanamayışımıza dikkat çekmek,bulunmasına katkı sağlamak, ilgili arkadaşları teşvik etmektir.

Bugün  ele alacağımız taş dünyanın en değerli ve en nadir taşları arasındadır.  İsmi ”GRANDİDİERİTE” taşıdır.

Taşın kimyasal yapısı:  magnezyum+Demir+Alüminyum+silisyum+oksijen+ BOR dur.

Renk: mavimsi yeşil, yeşilimsi mavi 

sertlik :7.5 ia 8     özgül ağırlık :2.98-2.99 arası 

kristal sistemi:  ortorombik  parlaklık:cam,inci 

taş kırılgan yapıya sahiptir. çift eksenli(-) dilinim:iki yönde mükemmel pleokroizma:gözle görülür şekilde(yeşil ve maviye kayma) 

kristal alışkanlığı:  dipiridimal 

Taşın yapısına inklüzyon ( kapanım )  olarak titanyum,manganez,sodyum,potasyum girebilir.

Adını mineraloji bilimine çok emeği geçen Alferd GRANDİDİER den almıştır.

Bulunduğu yerler: ilk defa Madagaskar’ da bulundu ,   AYRICA Antarctica, İtalya, Zimbabve, Norveç, Kanada bulunmuştur.

Beraber bulunduğu mineraller : biyotit mikası, filigopit mikası, kuvars, sapphirine (safir değil) . Ancak bu taş da mavi renkli ama sertliği daha düşük,serendibite, sillimanite,spinel,tourmaline, korund, andalazüt, albit,garnet,potasyumlu feldspatlar beraber bulunur.  

Oluşum yerleri : Alüminyum yönünden zengin,  bor içeren kayaçlarda esas olarak bulunur. Düşük  basınç ile metamorfizma dan geçmiş saydığımız kayaçlarda ayrıca hidrotermal yataklarda, pegmatiklerde, gnays içinde ,ksenotlarda eklenti olarak bulunur.. 

Şimdi konuya biraz açıklık getirelim; bu taşı  aramak için bulunduğumuz yörenin Alüminyum yönünden zengin olması gerekiyor (daha önce elementlerin yer kabuğunda bulunma oranlarını yazmıştım,en fazla buluna oksijendir,sonra silisyum gelir alüminyum normal oranı %8 dir bu sayının epey üzerinde olması gerekir. Ayrıca yine yöremizde metamorfizma olayının olmuş olması (mermer varsa Ege bölgesi gibi geçmiştir) gerekir MTA nın bölgemiz hakkında ki yayınladığı makaleleri okuyarak da öğrenebiliriz. Her zaman olduğu gibi “pegmatik yatak”ta bu taşı arıyoruz,  görüleceği üzere pegmatik yataklar taşçılık için  en önemli yerlerdir. Yukarıda  “ksenot” diye yabancı isim geçti onada  açıklık getirelim;  ksenot ların anlamı yabancı demektir bunun nedeni her kayaç oluşurken belli bir jeolojik ortamda belli sıcaklık ve basınç altında meydana gelir kimyasal yapıları bir araya gelmeye elverişlidir bunlar normal kayaçlardan ancak bir kayacın içinde eğer o kayacın oluşum süreci ile alakası olmayan bir taş,mineral varsa bunlara ksenot yanı yabancı denir zaten gözlemle anlayabiliriz çünkü o kayacın rengi ile ksenotun rengide görünüşüde asıl Kayaca uygun değildir.bazen ksenot olan şey elmas  olur ayraca ksenot taşlar yerin diplerinden elması yukarı taşırlar (yani Elmas bu kayaçlar birlikte oluşmaz,Elmas basınç ile yukarı çıkarken Kayaca yapışır işte o yapışan şey yabancı diye adlandırılır) 

Taşımız bir daha hatırlatıyorum bir “BOR SİLİKATI “ dır. Bor yoksa bu çok değerli taş oluşamaz. Nadir bulunduğu için çok değerlidir.

 Bu taş  hakkında yazacaklarım bu kadardır, iyi  şanslar dilerim.