MİNERALLERİN KRİSTAL ALIŞKANLIKLARI LİSTESİ

Değerli arkadaşlar, minerallerin bir çok özelliği bulunduğunu biliyoruz.Bu özelliklerini iyi bilirsek arazide tanımamız kolay olacaktır.

Minerallerin özelliklerini hatırlamak için;  sertliği, özgül ağırlığı, çizgi rengi, kristal yapısı, optik özelliği, rengi, parlaklık çeşidi vb. Pek çok konuyu kapsar.Bu yazıda sadece “ Kristal alışkanlıkları ve çeşitlerini belirtilecek.Öncelikle belirteyim ki , kristal yapı ile alışkanlığı iki farklı özelliktir.Mineraller oluşurken sınırlı sayıda bir formda kristalleşirler.Kısaca ve basitce anlatılırsa; en basit kristal yapı bildiğimiz kare şeklidir.Bütün kenarlar eşit ve bütün açıları 90 derece.Sonra yine bildiğimiz dikdörtgen şeklindeki form gelir.Burada karşılıklı iki kenar eşit ve yine açılar 90 derecedir.Üçüncüsü ise açıları farklı olan yapıdır.Bu durum bu şekilde devam edip gider.Unutulmaması gereken bir konu da şudur ; bir mineral hangi kristal formda ise bütün kristalleri aynısıdır ve elbette milyarlarcası bir araya gelerek ve eğer ortam müsait ise ( basınç,ısı değişmezse mineral  yapıcı malzeme varsa ve oluşumu için yeterli mekan da varsa ki bu ideal durumdur.) meydana gelecek olan mineral en ufak biriminin şeklinde olur.Ancak doğada işler böyle yürümez çoğu zaman ya malzeme tükenir ya oluştuğu çatlak-boşluk-cep büyüklüğü yetersizdir vs.Böyle olunca çoğunlukla yarım kalmış veya büyük kısmı tamamlanmış ancak bitmemiş örnekler buluruz.Ancak tam olarak oluşmuş örneklerinde olduğunu bilelim.

Kristal alışkanlığı bir mineralin farklı kristal yapılardan oluşurken bazı çok farklı tanımlayıcı görünüş özellikleri ile bulunması durumudur.Aşağıda listede bu biçimler yazılmıştır.Faydalı olmasını dileyerek….

1-) ASİKÜLER YAPI: İğne benzeri veya konik biçimli mineral oluşumudur.Bu yapıda oluşanlara örnek: Rutil ve Natralit mineralleridir.

2-) AMYGDALOİDAL YAPI : Mineral badem benzeri bir görüntüye sahiptir. Bu yapıya örnek: Zirkon,Nature ( doğal) Bakır

3-) BIÇAK GİBİ YAPI: Mineral tıpkı bıçak gibi ince ve düz şekilde olur.Bu yapıya örnek : Distenit,Aktinalit

4-) BOTRYOİDAL YAPI : Mineral üzüm tanecikleri görüntüsünde olur.Örnek: Malakit,Pirit,Simitsonit

5-) SÜTUNLU YAPI : Uzun ince prizma şeklinde yapıdır. Örnek : Selenit,Kalsit,JİPS . 

NOT: Bir mineral birden farklı kristal alışkanlığına sahip olabilir

6-) COXCOMB : Yakın aralıklarla büyümüş tabla ve pulsu görüntüdür.Örnek : Markazit,Barit

7-) KÜBİK YAPI : Küp biçimindeki yapıdır.  Örnek: Florit,Galen,Pirit

8-) DENTRİTİK YAPI : Ağaç dallarına benzer yapıdır. Örnek : Manyezit,Bakır 

9-) ON İKİ YÜZLÜ YAPI: Mineral 12 adet yüze sahip olur. Örnek: Garnet

10-) KABUKLANMA : Bir yüzeyi veya boşluğu kaplayan küçük kuvars topluluğu Örnek: Kuvars

11-) ENANTİOMORPHİC : Ayna görüntüsünde ki ikizlenme biçimdedir.Örnek : Jips,Kuvars,Stavrolit

12-) ELVANT YAPI : Uzunluk genişlik ve yükseklik eşit veya eşide yakın olan formdur. Örnek : Olivin,Garnet,

13-) LİFLİ YAPI : Çok ince prizmalar halindeki yapıdır. Örnek : Serpantin,Asbest,Bissolit

14-) KILCAL YAPI : Saç gibi ince ve uzun yapı. Örnek: Zeolit,Millerit

15-) GRANÜL YAPI : Özşekli olmayan kristaller topluluğu biçimindeki yapı. Örnek: Şelit,Barnit

16-) KATMANLI YAPI : İnce katmanlı tabakalar halindeki yapı. Örnek: Lepidolit,Muskovit

17-) HEMİMORPHİC YAPI  : İki farklı şekilde bitim noktasına sahip formdur. Örnek : Elbait,Hemimorfit

18-) ALTIGEN YAPI : Altı yüz oluşacak şekildeki yapı.Örnek: Yakut,Korund,Kuvars

19-) HAZNE KRİSTALİ : Kübik yapı gibi ancak dü, küpün dış kısmı iç kısmından daha büyük. Örnek : Halit,Bizmut,Kalsit

20-) MEME  : memeye benzer yapı.Örnek: Malakit,Hematit

21-) MASİF  : Şekilsizdir ayırt edici bir biçim yoktur.Örnek: Turkuaz,Limonit

22-) NODÜLER VEYA YUMRULU : Düzensiz çıkıntılara sahip ve küresel yapı. Örnek : Kalsedon

23-) SEKİZ YÜZLÜ : Tabanlarından birleşmiş iki piramit yapı.Örnek: Elmas,manyetit

24-) PLATY : Dğz,tablete benzer yapı.Örnek : Wulfferit

25-) TÜYSÜ  : ince tüy görünüşündeki yapı.Örnek: Aurichalcite,Mattramite

26-) PRİZMATİK : uzun ve prizma benzeri yapı.Örnek : Turmalin,Beril

27-) SAHTE ALTIGEN : İkizlenmeden dolayı altıgen görünüş.Örnek: Krisoberil, Aragonit

28-) RADYAL  : Bir noktadan dışa yayılan yapı.Örnek: Stibnit

29-) RENİFORM ( COLLOFORM) : Bartyaidal yapı benzeri Örnek: Hematit,Mattrangit

30-)  AĞSI YAPI : Örümcek ağı gibi iç içe büyümeler halinde Örnek: Serüsit

31-) MERCEKSİ YAPI: Düz,gül benzeri  Örnek:Çöl gülü,Barit

32-) SPHENOİD  YAPI :  kama şeklinde  olur. Örnek: Titanit

33-) SARKIT YAPI: Sarkıt veya dikit şeklinde.Örnek: Kalsit,Götit

34-) YILDIZ YAPI : Bir noktadan ve yıldız gibi olan yapı . Örnek: Aragonit,Pirit,

35-) ÇİZGİLİ YAPI: Bazı minerallerin yüzeyinde çizgili  yapı olur.Örnek: Pirit,Kuvars,Turmalin

36-) TABLA YAPI : Eşit ve düz tabla gibi yapı.Örnek: Topaz,Feldispat

37-) TETRAHEDRAL : Düzgün dört yüzlü yapı. Örnek: Spinel,Manyetit

38-) BUĞDAY DEMETİ: Buğday başaklarına benzer yapı. Örnek: Stilbite